Dnia 21 grudnia 2010 roku Ministerstwo Edukacji Narodowej opublikowało projekt ustawy o systemie oceniania jakości edukacji.

Zdaniem resortu obecny nadzór pedagogiczny nad placówkami edukacyjnymi, organizacja i przeprowadzanie egzaminów kształcenie nauczycieli oraz opieka nad uczniami pobierającymi naukę za granicami Polski wymagają unowocześnienia.

Projekt przewiduje powołanie naczelnego inspektora jakości edukacji, który będzie między innymi sprawował nadzór na powołanymi instytucjami realizującymi założenia przygotowywanej ustawy.

W celu podwyższenia poziomu nauczycieli ustawa zakłada powołanie Krajowego Ośrodka Rozwoju Edukacji.

Do jego zadań ustawa zalicza między innymi: prowadzenie spraw związanych z akredytacją placówek doskonalenia nauczycieli i prowadzenie szkoleń dla kandydatów na ekspertów do spraw awansu zawodowego nauczycieli.

Za organizację i przeprowadzenie egzaminów ogólnokrajowych ma odpowiadać Krajowy Ośrodek Jakości Edukacji. Jego zadaniem będzie ponadto między innymi nadzorowanie i koordynowanie sprawowania nadzoru pedagogicznego na terenie kraju, przygotowywanie narzędzi służących przeprowadzaniu ewaluacji i kontroli, a także monitorowaniu działalności szkół. Krajowemu ośrodkowi jakości edukacji mają podlegać regionalne ośrodki jakości edukacji, które będą sprawowały nadzór nad działalnością inspektorów jakości edukacji.

Powołanie ośrodka rozwoju polskiej edukacji za granicą jest reakcją na coraz powszechniejsze wyjazdy polaków do pracy za granicę. Coraz częściej Polacy emigrują całymi rodzinami, zatem liczba dzieci w wieku szkolnym bardzo szybko się zwiększa. Istotne było zatem utworzenie instytucji, która będzie dbała o wysoki poziom kształcenia dzieci i młodzieży przebywających za granicą. Wśród zadań ośrodka ustawa wymienia: organizowanie kształcenia na odległość, w tym w czasie rzeczywistym, uczniów polskich za granicą, kierowanie i delegowanie nauczycieli do pracy wśród Polonii i Polaków za granicą oraz w szkołach obcych systemów edukacji, a także nadzorowanie ich pracy i udzielanie wsparcia szkołom polonijnym w wyposażeniu w podręczniki i pomoce dydaktyczne.

Projekt ustawy należy uznać za korzystny. W przypadku organizacji i przeprowadzenia egzaminów oraz kształcenia nauczycieli kompetencje były podzielone między kilka podmiotów. Powołanie jednego organu odpowiadającego za daną problematykę powinno wpłynąć na jakość przygotowywanych egzaminów oraz na poziom wykształcenia nauczycieli. Obecna sytuacja geopolityczna wymusza większe zaangażowanie w kształcenie polskich uczniów przebywających za granicą. Zadanie to ma podjąć ośrodek rozwoju polskiej edukacji za granicą.

W ustawie nie wspomina się o niepełnosprawnych nauczycielach i uczniach. Wydaje się, że system oceniania jakości edukacji powinie uwzględniać specjalne potrzeby tych osób.

Autor: Krzysztof Wiśniewski